Kötü Etkenlere (Yeni Ortaya Çıkan Virüslere) Karşı
Kötü Etkenlere (Yeni Ortaya Çıkan Virüslere) Karşı
“Vücudun Yönetici Doğası”nın Rolü
Geleneksel tıp, modern immünoloji, metabolizma ve vücudun savunma gücünü artırma yollarına bütüncül bir bakış
Son günlerde bir yolcu gemisindeki bazı yolcuların yeni bir virüse yakalandığına dair haberler dünya genelinde ciddi endişelere yol açmıştır.
Bu haberlerde bahsedilen virüs, Hantavirus enfeksiyonu ve bazı raporlarda özellikle Andes hantavirüsü enfeksiyonu olarak belirtilmiştir.
Bu virüs genellikle kemirgenlerden, özellikle farelerden ve onların salgılarından insanlara bulaşır. Bazı durumlarda ağır solunum sendromuna, akciğer yetmezliğine ve hatta ölüme yol açabilir.
Centers for Disease Control and Prevention ve World Health Organization raporlarına göre, hantavirüs türlerinin çoğunda insandan insana bulaş oldukça nadirdir.
Bu durum bize şunu hatırlatmaktadır: dünya sürekli olarak şu tehditlerle karşı karşıyadır:
- Yeni ortaya çıkan virüsler
- Viral mutasyonlar
- Zoonotik hastalıklar
- Bilinmeyen hastalık etkenleri
Hantavirüs gibi virüsler kirli ve nemli ortamlarda (özellikle kemirgen dışkısıyla ilişkili alanlarda) çoğaldığından, geleneksel tıp bu tür durumlarda enfeksiyöz nemin giderilmesine, ortamın kurutulmasına ve hastalık etkenlerinin çoğalmasını önlemek için çevre hijyenine özel önem verir.
Geleneksel Tıpta “Kötü Etkenler”
Geleneksel tıp kaynaklarında bu tür etkenler şu isimlerle anılmıştır:
- Bozulmuş hava
- Zararlı/kötü maddeler
- Dış kaynaklı toksinler
- Bulaşıcı hastalık oluşturan etkenler
İbn Sina, Seyyid İsmail Cürcani ve Muhammed Hüseyin Akili Horasani eserlerinde sık sık vücudun savunma gücünün güçlendirilmesine vurgu yapmışlardır.
Bilginler, “bozulmuş hava” ile mücadelede yalnızca bedeni güçlendirmeyi değil, aynı zamanda çevreyi temizlemeyi de önemli görmüşlerdir. Bunun için:
- Üzerlik otu tütsüsü
- Günlük (frankincense) tütsüsü
ve ayrıca şu kokuların kullanılmasını önermişlerdir:
- Elma koklamak
- Ayva koklamak
- Soğan koklama
- Sarımsak koklamak
- Gül suyu
- Sirke kokusu
Bunların ruhsal güçleri ve sinir-bağışıklık sistemini desteklediği düşünülmüştür.
Her Virüs İçin Aşı Üretilebilir mi?
Hayır.
Doğada milyarlarca:
- Virüs
- Mantar
- Bakteri
- Parazit
bulunmaktadır.
Bunların:
- Birçoğu hâlâ bilinmemektedir
- Birçoğu sürekli mutasyona uğramaktadır
- Hepsi için aşı üretmek mümkün değildir
Aşılar önemlidir, ancak insanlığın tek kurtuluş yolu değildir.
Vücudun Yönetici Doğası Nedir?
Geleneksel tıpta şu kavramlar kullanılır:
- Vücudun yönetici doğası
- Savunucu güç
- Doğuştan gelen yaşam ısısı
- Düzenleyici güçler
Bunlar şu görevlerden sorumludur:
- Yaşamı sürdürmek
- Hastalıklarla mücadele etmek
- Dokuları onarmak
- Toksinleri uzaklaştırmak
- Vücut dengesini korumak
Bütüncül bakış açısında “doğuştan gelen yaşam ısısı”, bazal metabolizma ve hücresel savunma kapasitesine benzetilebilir.
Bu açıdan bakıldığında ateş (kontrol altında olduğu sürece), vücudun yönetici doğasının virüslerin çoğalmasını zorlaştırmak için kullandığı akıllı bir mekanizmadır ve gereksiz yere hemen baskılanmamalıdır.
Modern İmmünoloji ile Uyum
Doğuştan Gelen Bağışıklık
- Deri
- Mukozalar
- Tükürük
- Mide asidi
- Makrofajlar
- Nötrofiller
- NK hücreleri
Kazanılmış Bağışıklık
- B lenfositleri
- T lenfositleri
- Antikorlar
- Bağışıklık hafızası
Mikrobiyom: Vücudun Unutulmuş Ordusu
Günümüzde bağışıklık sisteminin yaklaşık %70’inin bağırsak sağlığıyla ilişkili olduğu bilinmektedir.
Sağlıklı bir mikrobiyom:
- Enflamasyonu azaltır
- Bağırsak bariyerini güçlendirir
- Besin emilimini iyileştirir
- Toksin girişini önler
Modern immünoloji göstermiştir ki bağırsaktaki faydalı bakterilerin salgıladığı kimyasal sinyaller, akciğerlerin solunum yolu virüslerine karşı savunmasını doğrudan etkileyebilir. Buna gut-lung axis denir.
Bu durum özellikle:
- COVID-19
- Hantavirüs enfeksiyonları
gibi hastalıklarda önemlidir.
Geleneksel tıpta bu durum şu kavramlarla benzerlik gösterir:
- Mide zayıflığı
- Hazımsızlık
- Hılt bozulması
- Yoğun balgam
- Sindirim sistemi mizacının bozulması
Mikrobiyomu destekleyen besinler:
- Sirkesiz probiyotik turşular
- Doğal kefir (yalnızca sıcak mizaca sahip kişiler için)
- Sebzeler
- Yeterli lif
- Sarımsak
- Soğan
- Sağlıklı fermente gıdalar
İnsülin Direnci: Bağışıklık Sisteminin Sessiz Düşmanı
Bağışıklık zayıflığının en önemli nedenlerinden bazıları:
- İnsülin direnci
- Yüksek kan şekeri
- Visseral obezite
- Yağlı karaciğer
- Metabolik sendrom
Yüksek kan şekeri:
- Enflamasyonu artırır
- Bağışıklık hücrelerinin işlevini azaltır
- Mikropların çoğalmasını kolaylaştırır
Geleneksel tıpta bu durum kısmen şu kavramlarla ilişkilendirilebilir:
- Aşırı doluluk
- Sağlıksız balgam baskınlığı
- Karaciğer mizacının bozulması
Altı Temel Sağlık İlkesi
1. Hava
Temiz hava ve yeterli oksijen
2. Beslenme
Mizaca uygun beslenme
3. Hareket
Orta düzey egzersiz
4. Uyku
Vücudun yenilenmesi
Biyolojik saatle uyumlu olarak gece yarısından önceki kaliteli uyku (özellikle 22:00–02:00 arası), melatonin ve antiinflamatuar sitokin salgısını artırarak bağışıklık sisteminin yenilenmesine yardımcı olur.
5. Ruhsal Durum
Stres:
- Vücutta asidik ortamı artırabilir
- Hastalık etkenleri için uygun ortam oluşturabilir
Stres kontrolü ve “anda yaşamak”, stres yönetiminde önemli yöntemler olarak belirtilmektedir.
6. Atılım
Atık maddelerin uzaklaştırılması
Geleneksel tıpta kabızlık birçok hastalığın temel nedeni kabul edilir.
Bağırsakta toksin birikirse, vücudun yönetici gücü bu iç toksinlerle mücadeleye enerji harcar ve dış virüslere karşı savunma zayıflayabilir.
Bağışıklık Sistemine Zarar Veren Faktörler
- Beyaz şeker
- Basit karbonhidratlar
- Beyaz un
- Fast food
- Endüstriyel yağlar
- Uykusuzluk
- Kronik stres
- Aşırı sigara kullanımı
- Aşırı alkol tüketimi
- Hareketsizlik
- Gereksiz antibiyotik kullanımı
Bağışıklık İçin Temel Mikro Besinler
- D vitamini
- C vitamini
- Magnezyum
- Çinko
- Selenyum
- Potasyum
- A vitamini
- Omega-3
- Yeterli protein
COVID-19’dan Alınan Dersler
COVID-19 döneminde şu bireylerin daha fazla zarar gördüğü gözlemlendi:
- Obez bireyler
- Kronik enflamasyonu olanlar
- Diyabet hastaları
- Yetersiz beslenenler
- Vitamin eksikliği olanlar
(özellikle D vitamini, C vitamini, magnezyum ve selenyum eksikliği)
Mizaçların Enfeksiyona Tepkileri
Balgamsal mizaç
- Fazla balgam
- Sinüzit
- Mukus artışı
Safravi mizaç
- Yüksek ateş
- Şiddetli enflamasyon
Sevdavi mizaç
- Kronik halsizlik
- Kaygı
Demevi mizaç
- Daha fazla enflamasyon
- Tıkanıklık/kan birikimi
Doğal Bitkilerin Rolü
- Safran
- Sarımsak
- Soğan
- Çörek otu
- Zerdeçal
- Zencefil
- Tarçın
- Maydanoz
- Şalgam
- Kabuğuyla limon
Anti Plus Karışımı
İçeriği:
- Propolis
- Arı sütü
- Polen
- Bal
- Sarımsak
- Çörek otu
- Zencefil
- Zerdeçal
- Safran
- Tarçın
- Keçiboynuzu
- Kuşburnu
Faydaları:
- Bağışıklık desteği
- Enflamasyonun azaltılması
- Sindirim desteği
- Enerji artışı
- Antioksidan etki
Anti Plus Sprey
İçeriği:
- Propolis
- Sarımsak yağı
- Kuşburnu yağı
- Okaliptüs yağı
- Çay ağacı yağı
- Tarçın yağı
- Karanfil yağı
- Zeytinyağı
- Hindistan cevizi yağı
- Argan yağı
- Nene yağı
Şu bölgelerde mikrobiyomu desteklemek ve zararlı etkenleri azaltmak amacıyla kullanıldığı belirtilmektedir:
- Ağız
- Burun
- Boğaz
- Cilt
- Yaralar
Korunma ile Tedavi Arasındaki Fark
Bu ürünler bağışıklık sistemini destekleyici ürünlerdir.
Tıbbi tedavinin yerine geçmezler.
Aşağıdaki Durumlarda Derhal Doktora Başvurulmalıdır
- Nefes darlığı
- Bilinç kaybı veya bilinç bulanıklığı
- Yüksek ateş
- Göğüs ağrısı
- Oksijen düşüklüğü
Sonuç
Dünya her zaman yeni virüslerle karşılaşacaktır.
Ancak şu adımlarla daha dirençli bir beden oluşturmak mümkündür:
- Mizacı tanımak
- Metabolizmayı düzeltmek
- Bağırsak sağlığını korumak
- Enflamasyonu kontrol etmek
- Altı temel sağlık ilkesine uymak
- Yeterli uyumak
- Doğru beslenmek
- Stresi yönetmek
- Doğal ürünleri bilinçli kullanmak
Vücudun “yönetici doğasını” güçlendirmek, yeni hastalıklar çağında sağlığın en önemli sermayelerinden biridir.
Kaynaklar
- El-Kanun fi’t-Tıb — İbn Sina
- Zakhireh Kharazmshahi
- Makhzan al-Adviah
- Centers for Disease Control and Prevention
- World Health Organization
- Pasupuleti VR ve ark. — Oxidative Medicine and Cellular Longevity (2017)
- Kooti W ve ark. — Chinese Journal of Natural Medicine (2016)
- Medicinal Plants
- Dr Kalan Natural
- Dumas A. ve ark. — Cell Microbiology (2018)
- Besedovsky L. ve ark. — Physiological Reviews (2019)
